Schrijvers om de Noord

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Erik Harteveld
olieverfschilderij door Trudy Kramer

Erik Harteveld

Radiocolumn 1

Ik heb mij een mooi boek anschaft. Het is de Bloemlezing van de Drentse Schrieverij 1837 tot 2003: Scheupers van de taol. Herders van de taal. Hoeders! Hoed u voor namaak! Nuumde Jozef Stalin zien schrievers nog: de Ingenieurs van de Ziel, in Drente bent de schrievers - herders en herderinnetjes. Pastorale romantiek. Jonges, ik was veul liever een ingenieur. Dan kun ik met ingenieuze bouwwarken met zwaore betonnen fundamenten een monument oprichten veur de drentse ziel. Een Toren zul ik bouwen, hoger dan het Empire State building, verstaonbaor as de toren van Babel, deurzichtig as de Eiffeltoren, unkwetsbaorder as de Twin Towers! Unbeweeglijker as de Erasmusbrug, massief as het drentse hunnebed. Jammer. De drentse schrievers bint gien ingenieurs van de ziel. Het bint herders. Bij de ingenieur van de ziel heurt een volk en bij de herder van de taol heurt een kudde. En ik huuf jullie niet het verscheel oet te leggen tussen een volk en een kudde. Jullie waoren ok liever een volk. Maor dan zunder Jozef Stalin vanzölfs. Het leuke van het boek Scheupers van de Taol is dat d'r een underscheid maokt wordt tussen verschillende generaties schrievers. Ik mag jullie wel verklappen dat ik zölf heur bij de zeuvende generaotsie. De zeuvende dags adventisten. En Uw pen zal vrucht draogen tot in het zevende geslacht! Dan holdt het wel zu'n beetie op. Nou wil ik jullie wel verklappen dat ik as architect van de drentse ziel 48 jaor old ben. Dat maokt mij de jongste schriever van enig belang. Moej naogaon! De rest is older of dood. Roessingh, Naarding, Reyntjes, Heytingh, allemaol dood. Boerema, Kool, Nijenhuus, Siebering, Veenstra, allemaol older. En wel zo old dat d'r gien neie impulsen oetkomt veur de drentse schrieverij. De jongens van mien generaotsie huuf ie ok niet veul meer van te verwachten. Martin Koster, Jan Veenstra, Lukas Koops, Suze Sanders, Gerard Stout, Harteveld. Allen varieert ze op een thema dat al oetentreure bekend is. Net as Reyntjes dat deed, Kool dat döt en ik ok. Elkenien dreit in zien eigen kringegie rond. Het kringegie van zelfbedachte of gejatte metaforen, baseerd op nostalgie, gemis en vertrouwd vocabulair. Stilstaond brak waoter. Een sloot die niet geschouwd is. Een pak vla dat al maonden in de koelkast stiet, rimpelige appels in de kelder, een bescharmde grafheuvel, reumatische violisten, pianostemmers die maor ien deuntje kunt, impotente loverboys, tennissers met een holten racket, conducteurs zunder fluit, jichtige timmerlieden. Dit is het lot van een generaotsie. Dat is ok jullie lot, het lot van de lezers en de luusteraors. De scheupers van de taol kunt allent nog opbewaoren. Opschonen is d'r niet meer bij. Is dat de schuld van de in zukzulf gekeerde hooghartige schrieversgeslachten? Is het de schuld van de lezers die allent wult eten wat ze kent, is het de schuld van de hooghartige politiek, is het de schuld van een provincie zunder elan. Zinloze retorische vraogen. Nee, het is de schuld van de tied. De tied die ungemarkt beweegt. Die traog dichterbij komt. In het begun staot wij middenin de tied met blozende wangen en krachtige stem. Met scharpe pen en arendsogen. In het oog van de orkaon. Het epicentrum van de eerdbeving met zicht op de horizun. En dan opeens bint wij achterhaold. De tied hef oes te pakken. Wij ziet allent nog de achterlichten. Wij hebt het er toe daon. Wij verlangt naor vrogger en hold oes in de maolstroom staonde met heimwee en wieze raod. Betere tieden ligt niet meer in de toekomst, maor achter ons. Zo giet het met de scheupers van de taol. De kudde graost blaotend wieder.

vorige
volgende